AZƏRTAC xaricdə yaşayan və çalışan azərbaycanlı həmvətənlərimizlə müsahibələr silsiləsini davam etdirir. Bu dəfə həmsöhbətimiz pianoçu Nigar Sultanovadır.

O, tanınmış azərbaycanlı pianoçu, fortepiano üzrə professor Namiq Sultanovun və skripkaçı, müəllim Sevil Sultanovanın qızıdır. Azərbaycanda Bülbül adına orta ixtisas musiqi məktəbində, Üzeyir Hacıbəyli adına Bakı Musiqi Akademiyasında, Türkiyədə isə Bilkent Universitetinin musiqi fakültəsində təhsil alıb. Hazırda Almaniyada yaşayır və çalışır, burada həm konsert verir, həm də dərs deyir.

-Nigar xanım, Namiq Sultanov kimi görkəmli musiqiçinin qızı olmaq və ailə ənənəsini davam etdirmək necə hissdir?

- Tanınmış pianoçunun qızı olmaq həm böyük imtiyaz, həm də ciddi məsuliyyətdir. Uşaqlıqdan musiqi bizim üçün kənar bir sahə olmayıb, həyatımızın təbii hissəsi idi: konsertlər, tələbələr, evimizə tez-tez gələn atamın musiqiçi həmkarları, onun daim dinlədiyi plastinkalar. Əlbəttə, atamın adı çox yüksək meyar müəyyənləşdirir. Çünki o, uşaqlıqdan Moskvada dünyaşöhrətli professor Lev Naumovun yanında təhsil alıb. Lev Naumov isə öz növbəsində əfsanəvi Henrix Neyhauzun tələbəsi olub. Atam eyni zamanda həm görkəmli pianoçu, həm də pedaqoqdur ki, bu da çox nadir haldır. O, özü ifaçı kimi müxtəlif ölkələrdə, fərqli səhnələrdə çıxış etməklə yanaşı, beynəlxalq müsabiqələrin çoxsaylı laureatlarını da yetişdirib. Mən özümü olduqca xoşbəxt sayıram ki, belə güclü fortepiano məktəbinin davamçısıyam, bu ənənənin bir parçasıyam və atamın sinfində təhsil almışam. Öz uşaqları ilə məşğul olmuş bir ana kimi deyə bilərəm ki, bu, çox çətindir. Atamın dərsində mən sadəcə tələbə idim. Bir tərəfdən heç bir təzyiq yox idi, tam sərbəstlik vardı, tələbəni incəliklə duymaq, onun üçün uyğun repertuar seçmək bacarığı vardı, digər tərəfdən isə çox yüksək tələblər qoyulurdu. Amma burada onu da əlavə etməliyəm ki, mən Bülbül adına məktəbdə gözəl pedaqoq Dilarə Mirzəquliyevanın sinfində oxumuşam. Onun yanında təhsil almaq çox çətin idi.

Hər gün mənimlə və bacımla böyük fədakarlıqla məşğul olan anamın sayəsində ciddi məktəb keçdim və hərtərəfli məşq intizamı qazandım. Təbii ki, bütün uşaqlar kimi biz də məşğul olmağa həvəsli olmurduq. Amma anamla dərslərimizdə dəmir intizam vardı. Zarafat keçmirdi (gülür).

Bu intizam olmasaydı, yüksək tələbləri olan Dilarə Mirzəquliyevanın yanında oxumağımız çətin olardı. Buna görə də mən və bacım məktəbi bitirib atamın yanına gələndə artıq həm məşqlərə, həm də yüksək tələblərə alışmışdıq.

- Siz Almaniyada yaşayır və çalışırsınız. Bakıya tez-tez gəlirsinizmi, həmvətənlərinizlə əməkdaşlıq edirsinizmi?

-Bakıya tez-tez gəlmirəm. Çünki valideynlərim və bacım ailəsi ilə birlikdə Kaliforniyada yaşayırlar. Biz adətən ya Almaniyada bizim yanımızda, ya ABŞ-də onların yanında, ya da başqa bir yerdə görüşürük. Birlikdə istirahətə gedirik. Amma sonuncu dəfə ötən il oktyabrın 30-da Bakıda, atamın filarmoniyada keçirilən yaradıcılıq gecəsində görüşdük. Həmin konsertdə biz onunla və digər tələbələri ilə birlikdə çıxış etdik. Bu, heç vaxt unutmayacağımız böyük bayram idi.

Almaniyada isə gözəl pianoçu və çox gözəl insan olan Gülçin Aslanova ilə sıx əməkdaşlıq edirəm. Biz çox tez-tez birlikdə çıxış edirik. Burada ortaq keçmişi və eyni dəyərləri bölüşdüyün dostların və həmkarların olması böyük xoşbəxtlikdir.

-Siz Almaniyada və digər Avropa ölkələrində Azərbaycan musiqisini ifa edirsinizmi? Avropalı tamaşaçı onu necə qarşılayır?

-Mən əsasən Qərb klassik musiqisini ifa etsəm də, hər fürsətdə proqramıma Azərbaycan musiqisini daxil edirəm və onu Avropada səsləndirməyi çox vacib sayıram. Tamaşaçılar musiqimizi həmişə çox isti qarşılayırlar.

Azərbaycan bəstəkarlarının əsərlərini də tez-tez tələbələrimə verirəm. Onlar da bu əsərləri böyük məmnuniyyətlə ifa edirlər. Almaniyada Azərbaycan mədəniyyətini ən yüksək səviyyədə nümayiş etdirmək imkanından məmnunam.

-Siz Azərbaycanda və Türkiyədə təhsil almısınız, hazırda isə Almaniyada dərs deyirsiniz. Bu ölkədə musiqi təhsili sistemi çoxmu fərqlənir?

-Almaniyada tamamilə başqa təhsil sistemi və ümumilikdə musiqi təhsilinə fərqli yanaşma var. İlk vaxtlar, ora yeni gələndə bunu qətiyyən qəbul etmirdim, anlamırdım, müqavimət göstərirdim. Məsələ ondadır ki, burada musiqi təhsili ümumi təhsilin bir hissəsidir. Uşaqlar da, böyüklər də ilk növbədə zövq almaq üçün musiqi dərslərinə yazılırlar. Bunu anlamaq çox vacibdir. Bax, Şuman, Şubert, Brams və digər böyük alman bəstəkarları da məhz bu musiqi ənənəsində yetişiblər. Belə təhsil zamanı onların imtahan və sınaqlar vermələrinə ehtiyac duyulmur. Əvəzində onlar konsertlərdə və müsabiqələrdə çox çıxış edirlər.

Mən hər kənddə olan həvəskar orkestrlərin sayına heyran qalmaqdan usanmıram. Bəli, onlar peşəkar deyillər, həvəskarlardır — həkimlər, mühəndislər, müxtəlif peşə sahibləridir. Amma ciddi əsərlər ifa edirlər və onların mütəmadi olaraq dolu zallarda konsertləri keçirilir. Almaniyada bu hal həqiqətən kütləvi xarakter daşıyır.

Belə yanaşma insanlara musiqini sevmək, musiqi ilə məşğul olmaq, müxtəlif üslubları və bəstəkarları tanımaq imkanı verir. Nəyinsə alınmamasından çəkinmirsən, qınaq hiss etmirsən, özünü sərbəst hiss edirsən.

Əlbəttə, bunun əks tərəfi də var. Çoxları tənbəllik edir, evdə müntəzəm məşğul olmaq istəmir. Mənim həm böyüklər, həm də uşaqlar arasından çoxlu tələbəm var. Onların bəziləri, xüsusilə də çinli tələbələr, işə çox ciddi yanaşırlar. Regional, federal əyalət və ölkə üzrə müsabiqələrin çoxlu laureatları var. Bunlar peşəkar səviyyədə çalışan uşaqlardır. Lakin onların yalnız bir qismi sonradan həyatını musiqi ilə bağlamağa qərar verir.

- Nigar xanım, Almaniyada da davam etdirdiyiniz hansısa Azərbaycan vərdişi varmı?

-Bu, tam da vərdiş deyil, amma mən bizim paxlavanı çox sevirəm. Bu yaxınlarda evimizin yaxınlığında bir çörəkxana açılıb və böyük sevincimə səbəb olub ki, orada əsl Azərbaycan paxlavası almaq mümkündür.

Bu, mənim üçün həqiqətən çox xoş hadisədir. Hətta ola bilsin, özüm üçün bir ənənə də yaratdım — konsertdən əvvəl bu ətirli şirniyyatdan bir az daddım.