Bolqarıstan enerji sektorunda Azərbaycanla əməkdaşlığın genişləndirilməsində maraqlıdır (ÖZƏL MÜSAHİBƏ)

Bolqarıstan enerji sektorunda Azərbaycanla əməkdaşlığın genişləndirilməsində maraqlıdır.

Bunu Trend-ə Bolqarıstanın Energetika Nazirinin müavini Teodora Georgiyeva Bakıda Cənub Qaz Dəhlizi üzrə Məşvərət Şurası nazirlərinin 12-ci iclası və çərçivəsində bildirib.

“Əməkdaşlıq üçün çoxsaylı istiqamətlər mövcuddur. Hazırda mühüm rol oynayan bir sıra layihələr həyata keçirilir. Onlardan ikisi Panagyurişte şəhərindədir. Layihələrdən biri SOCAR-ın “Asarel Energy” ilə birgə maraq göstərdiyi qaz paylanması layihəsidir. Bundan əlavə, Bolqarıstanda SOCAR tərəfindən təşəbbüs irəli sürülmüş sıxılmış təbii qaz (CNG) üzrə hibrid sistem layihəsi işə salınıb. Bu hibrid sistem təkcə Bolqarıstan üçün deyil, həm də Albaniya və Azərbaycan üçün yaxşı model ola bilər”,- T. Georgiyeva bildirib.

Onun sözlərinə görə, hazırda çoxsaylı uğurlu birgə layihələr icra olunur, Azərbaycan şirkətləri Bolqarıstanda fəal fəaliyyət göstərir və etibarlı tərəfdaşlar tapır ki, bu da yüksək qiymətləndirilməlidir.

Nazir müavini qeyd edib ki, Yunanıstan–Bolqarıstan interkonnektoru (IGB) sayəsində Bolqarıstan ümumi baxışa malik ölkələrin Avropanın real enerji təhlükəsizliyi və müstəqilliyini təmin edən infrastruktur yarada bildiyini sübut edən Cənub Qaz Dəhlizinin ayrılmaz hissəsinə çevrilib.

“Azərbaycan Bolqarıstanın ən mühüm və etibarlı enerji tərəfdaşlarından biridir və ölkəmizin təbii qaz tələbatının 40 faizdən çoxunu təmin edir. Vacib məqam ondan ibarətdir ki, Azərbaycan Bolqarıstan sənayesi, istehsal sektoru və iqtisadiyyatımızın rəqabət qabiliyyəti üçün həyati əhəmiyyət daşıyan əlçatan və rəqabətədavamlı qaz tədarük edir. Bu tərəfdaşlıq etibarlılıq, proqnozlaşdırıla bilənlik və uzunmüddətli strateji uyğunluq prinsiplərinə əsaslanır. AGSC ilə “Bulgargaz” arasında bağlanmış müqavilə çərçivəsində biz 25 il ərzində hər il 1 milyard kubmetr qaz alırıq”,- deyə T. Georgiyeva vurğulayıb.

Onun sözlərinə görə, əvvəllər Bolqarıstan qaz təchizatında 90 faiz “Qazprom”dan asılı idi və qiymətlər əlverişli deyildi. “Cənub Qaz Dəhlizi mühüm rol oynadı və vəziyyəti dəyişdirdi”, - deyə o bildirib.

 

T. Georgiyeva vurğulayıb ki, Avropa Komissiyası bu infrastrukturun genişləndirilməsini dəstəkləmək məqsədilə qrant mexanizmi hazırlamalıdır. O qeyd edib ki, Avropaya sabit, şaxələndirilmiş və proqnozlaşdırıla bilən tədarük marşrutları lazımdır və Cənub Qaz Dəhlizi bu baxımdan strateji aktivdir.

Bundan əlavə, o bildirib ki, Bolqarıstan SOCAR və “Asarel” arasında yaradılan birgə müəssisənin irəliləməsini, həmçinin lisenziyalaşdırma və tikinti mərhələsinə keçidi gözləyir ki, bu da SOCAR-ın Bolqarıstandakı ilk birbaşa investisiyası olacaq.

“M-Gaz şirkəti ilə həyata keçirilən hibrid qazlaşdırma layihəsi sosial və strateji əhəmiyyət daşıyır. Biz gözləyirik ki, SOCAR Bolqarıstan, Şimali Makedoniya və Albaniya üçün qaz həcmlərinin təmin edilməsinə prioritet versin, çünki bu layihə məktəblər, uşaq bağçaları, icmalar və ucqar regionlar üçün əhəmiyyətli sosial təsir yaradacaq”,- deyə o əlavə edib.

T. Georgiyeva həmçinin bildirib ki, Azərbaycan və Bolqarıstan Xəzər regionunda ilk işlənmiş yağların emalı zavodunun yaradılması layihəsini birgə həyata keçirir və müəssisənin 2026-cı ilin may ayında istismara verilməsi planlaşdırılır.

“Biz SOCAR-ın Bolqarıstanın yanacaq bazarında mövcudluğunu genişləndirmək, o cümlədən mümkün aktiv alışı istiqamətində marağını alqışlayırıq. Bolqarıstan hüquqi və normativ baza çərçivəsində dəstək göstərməyə hazırdır”,- deyə o əlavə edib.

Nazir müavini qeyd edib ki, Cənub Qaz Dəhlizi üzrə Məşvərət Şurasının nazirlərin iclası zamanı böyük potensiala malik “yaşıl dəhlizlər” məsələsi də müzakirə olunub.

“Biz Cənub Qaz Dəhlizi təşəbbüsü çərçivəsində ‘yaşıl dəhlizlər’in inkişafını qətiyyətlə dəstəkləyirik. Bu təşəbbüslər əməkdaşlığımızı əvəz etmir — əksinə, onu tamamlayır və daha da dərinləşdirir. Onlar mövcud infrastrukturu modernləşdirir, emissiyaları azaldır və enerji keçidi dövründə təbii qazın balanslaşdırıcı yanacaq kimi əsas rolunun qorunmasını təmin edir”, - deyə T. Georgiyeva yekunlaşdırıb.